AAA. NIE CZUJĘ SERCA! BADA: SARAH GARFINKEL




Mąż koleżanki miał w garażu perkusję. Z sąsiadami zrobili skład i raz na tydzień dawali czadu. Do czasu, kiedy zaczął leczyć arytmię. Wtedy stwierdził, że już nie potrafi grać. Myślę o tym zawsze, gdy czytam o badaniach dr Garfinkel.

Poznałam Sarah Garfinkel rok temu. Kazała nam przez minutę liczyć uderzenia serca. Wykład nazywał się: "What the heart knows". Zamknęliśmy oczy. Na sali audytoryjnej ratusza w Cheltenham, UK, wśród 300 osób zapadła cisza. Każdy słyszał tylko bicie swojego serca. Albo go nie słyszał. Albo słyszał je częściej lub rzadziej, niż ono uderzało faktycznie. Albo wyobrażał sobie, że je słyszy. Po chwili okazało się, że jesteśmy w środku prawdziwego eksperymentu naukowego. I że to jak dobrzy jesteśmy w liczeniu uderzeń ma znaczenie.

Sygnały z wnętrza


Sarah Garfinkel sprawdza, jak dokładni są ludzie w odbieraniu sygnałów płynących z wnętrza ich ciała, a konkretnie - bicia serca. Dość łatwo to określić, bo jednocześnie mierzy się faktyczny rytm bicia serca i prosi badanego o liczenie uderzeń, które on sam czuje. Wynik, czyli zbieżność (lub rozbieżność) między jednym a drugim, mówi, jak dobra w tym jest dana osoba.
Na filmie, który podpinam możecie zobaczyć dwie stosowane obecnie w nauce metody, które do tego służą: opisane powyżej liczenie i druga - określanie, czy zewnętrzny sygnał jest w synchronii z naszym bijącym sercem.

Ta umiejętność odbierania sygnałów płynących z wnętrza to interocepcja. Pojęcie obejmuje nie tylko informacje z serca, ale też  np. sygnały trzewne, temperaturę, ból - ogólnie sygnały płynące z ciała do mózgu dotyczące stanu środka naszego ciała. Jest czymś innym, niż propriocepcja (ocena gdzie nasze ciało jest w przestrzeni). Zdaje się, że to pojęcie przeżywa teraz swoisty boom - badacze interesują się tym, jak interocepcja łączy się z emocjami (np. wygląda na to, że ci bardziej wyczuleni na sygnały z ciała odczuwają emocje bardziej intensywnie) i poznaniem (np. zwiększenie dokładności w czytaniu tych sygnałów może poprawiać pamięć i wpływać na proces podejmowania decyzji) (badania źródłowe można znaleźć w: Garfinkel, 2014).

Interocepcja może też być ważnym składnikiem naszego poczucia bycia sobą. W tzw. badaniu iluzji gumowej ręki, osoby, które były dokładniejsze w liczeniu uderzeń swojego serca okazały się mniej podatne na wrażenie, że sztuczna ręka należy do nich (iluzoryczne przedłużenie siebie samego) (Tsakiris, 2011, za: Garfinkel, 2015).

Garfinkel zaproponowała niedawno (2014) własny 3-wymiarowy model interocepcji, który wychodzi poza samo bycie dobrym w czytaniu sygnałów z ciała. Drugi wymiar określa za jak dobrych w tej sztuce uważamy sami siebie. A trzeci - uwaga, trzeba się skupić - jak dobrzy jesteśmy w ocenie tego, jak dobrzy faktycznie jesteśmy - czyli dziura pomiędzy pierwszym a drugim. Trochę skomplikowane? Też mi chwilę zajęło, zanim pojęłam.

Wbiec niepokój pod górkę


Ale ta dziura (czyli wymiar 3) może być najważniejsza - są już badania, które pokazują, że może ona mieć związek z poziomem odczuwanego niepokoju.  Możliwy mechanizm jest taki, że niezrozumiałe lub błędnie odczytywane sygnały z ciała mogą zwiększać intensywność negatywnych uczuć i być podstawą katastroficznych interpretacji (np. Clark, 1997, za: Garfinkel, 2015). A niepokój to jest słowo, które za chwilę będzie na bilboardach w naszym kraju (bo w innych już jest) jako wróg publiczny nr 1 w zakresie zdrowia psychicznego. A więc jest o co powalczyć.

Nasuwa się myśl: wyćwiczyć czułość detekcji sygnału by leczyć niepokój. Przedwczesna? Być może. Wydaje się bowiem, że treningi świadomości ciała nie wpływają na dokładność w czytaniu rytmu serca (Garfinkel, 2014). Np. osoby medytujące nie różnią się od nie-medytujących. Ale za to uważają, że są w tym lepsze ;) (Khalsa, 2008, za: Garfinkel, 2014).

W pilotażowym badaniu w zespole Garfinkel (za: mosaicscience.com, 28.05. 2018) podjęto jednak próbę, by sprawdzić co da ćwiczenie interocepcji. Do badania zaproszono grupę studentów. Przechodzą oni 6 treningowych sesji. Podczas każdej z nich najpierw liczą uderzenia serca, a komputer sczytuje poprzez oksymetr podłączony do ich palców jak to bicie faktycznie wygląda. Potem każdy dostaje informację zwrotną o tym, jak trafne były jego/jej odpowiedzi. A potem musi wbiec pod stromą górkę, znajdującą się na zewnątrz budynku.

Po co? By zwiększyć siłę sygnału;). Silniej bijące serce po wysiłku łatwiej wyczuć, niż serce odpoczywające. Znowu do labu, znowu liczenie uderzeń serca, znowu feedback od badacza na temat własnej dokładności. Opłacało się wbiegać pod górkę - po trzech tygodniach wyniki studentów poprawiły się we wszystkich trzech wymiarach interocepcji, a także spadł im poziom niepokoju.

Będę się na pewno przyglądać dalszym badaniom tematu. I może w końcu kiedyś zrozumiem, dlaczego niektórym arytmia pomaga w graniu na perkusji. 


Źródła


Artykuł popularnonaukowy o związkach interocepcji i aleksytymii, a w nim zaszyty filmik z badań dr Garfinkel: Young E. The only emotions I can feel are anger and fear. Mosaicscince.com. 28.05.2018
https://mosaicscience.com/story/life-without-emotions-alexithymia-interoception/

Badania interocepcji:

Garfinkel S. 2014, Knowing your own heart: Distinguishing interoceptive accuracy from interoceptive awareness. Biological Psychology Volume 104, January 2015, Pages 65-74
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0301051114002294

Garfinkel S., Critchley H. 2015, Threat and the Body: How the Heart Supports Fear Processing. Trends in Cognitive Sciences Volume 20, Issue 1, January 2016, Pages 34-46
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1364661315002557

Garfinkel S. et al. 2013, What the heart forgets: Cardiac timing influences memory for words and is modulated by metacognition and interoceptive sensitivity, Psychophysiology, 22 March 2013
https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/psyp.12039


A tu więcej o tym, co jest jak z czym powiązane w obszarze: autyzm - aleksytymia - interocepcja:

Shaha P., Hallab R., Catmurc C., Bird G. 2016, Alexithymia, not autism, is associated with impaired interoception. Cortex Volume 81, August 2016, Pages 215-220
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0010945216300594




Komentarze